TopBottom


Pelabai sadei keme ade ba neak ulau biyoa ketawen, sukau keme sukau jang baso ne kulo baso jang jok kunei ninik puyang mena'o. sadei keme kulo kenliling tebo neak kideu kanen, becarai keme ade ba bekebun ngen besaweak. gen sadei keme ade ba sadei topos,gentai sapei tekadeak topos kerno mena'o nadeak ninik puyang ade pun kiyeu gen ne kiyau topos. Tando - tando kiyeu ne, dawen ngen pun ne warno mileak. Keme tun jang ade pegong pakei. pegong pakei o ade ba : Amen bkinyem mengulang, amen pesen senapai, amen ngutang ngasen amen suming menitip.

LOK BA UDI NAMEN TAI UJEN PANES PEMAIN BILAI, SENANG PESET PEMIN IDUP, ANGIN NGEN UMOK PEMBIN LAUT, LOK BA NAMEN TAI MENGINOI IDUP NGEN MENGINOI MATEI, LOK BA NAMEN TAI BIDUK KEMUDAI DUWAI, LOK BA NAMEN TAI LAI PASOK KUNDEI TIANG, LOK BA NAMEN TAI TAJAI BEKENEK, BIYOA MATAI TUUN, LOK BA NAMEN TAI TEMPOK BIYOA NEAK DULANG, LOK BA NAMEN TAI LENGAN TANGEN, JELAS PEMICANG, LOK BA NAMEN TAI TIDUA NEAK KASUA LISEAK, TIDUA NEAK KLAK POONG, LOK BA NAMEN SEBNEK BNEK MATAI MANDANG BNEK KUNDEI BAU MUSUNG. MEAK MECUT KUDO MENGACAP,MEAK SMILAI LAUT, MEAK KEMLICIK GEROMONG DUNG,MEAK KEMAIT PAING IMEU,MEAK BEPANEU LUWEA DALEN,MEAK BESULUAK TEKELAT TEI, MEAK BETANEM SOA TEMBANG BANIA,MEAK MUKUS TELAN NGEN DAWEN,MEAK MENGIKAK NGEN TIKUS MEM TUOA,MEAK UMEAK TIGING TEMTOK TIANG.-

Amen paneu lok kricas, amen tidua meak tidua bukei, amen miling lok su'uk,amen semapei pesen tun meak temameak kecek, amen tetanggo meak galok segungut...janyai menepat, lawen meak mesoa amen temau meak mlilai, kebaik tun meak mabis, amen betamu meak kemlicik bilik. Amen miling sletok ne,teguh pendirian...meak tempok bioa neak dulang,meak kmidek sukau dewek. Ibadat meak lupo, tep ninget pesen ninik puyang, amen senang neak negerai tun, meak lupo taneak kelaheran.
Petueak: .

Sialang

Posted by www.tuntopos.com at
Share this post:
Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

Sialang ade ba jolok pun kiyeu,do o biaso ne sengajo nu'ung untuk penan medau. Kiyeu ne lu'us & penan ne biaso ne neak puak sadei,das bioa tik atau neak puak kebun...kiyeu de dau ne nu'ung masyarakat untuk ijai sialang o ade ba kiyeu semalo lipen,pun matiak dau kulo pun kiyeu de luyen. Amen bi ade medau singeak, bi lebiak telau bulen...biaso ne ade acaro mok mis medau. Amen mena'o acaro mok mis medau yo termasuk lem ritual masyarakat..ayok kemnek sialang,ahli-ahli sialang biaso ne miuk saei bania sialang kileak..amen saei ne tenang,mako acaro mok mis medau yo nelanyut. amen ade saei gemaus,berartai ati waktau ne mok medau malem o..!!

Sesuoi ngen adat tun jang tu'un temuun...ayok kemnek sialang,nasang tun pating kileak. Pating o ade ba buluak senlusua neak pun sialang o..makei pasok buluak kulo,neket ngen bes opot atau ngen balet ceik.
sudo o seniap tun tilai tegalung...untuk temu'un mis medau. Ayok muloi kemnek sialang o,harus ade de menyalang ne kileak,makei saer-saer de tu'un temuun kunei ninik puyang..isai saer ne o,coa lebiak kunei mujai medau,madea guno mis medau magea manusio..sehinggo amen tun bi kemnek sialang o be,medau coa btenget..cuma ade sarat ne,amen medau tingep atau masuk lem awok coa buliak munuak.

Alat pasep medau supayo si temingea mis ne,do o makei sobot niyoa nemem...makei asep o medau langsung tebang..waktau o ba tun smisit saang medau o,nepek lem kaleng sudo o tenu'un makei tilai tegilung.
Cuma lem ritual mok mis medau yo,harus teatei..kerno awei nadeak tun tetuai,waktau mok mis medau iso si manusio bae de hadir ne,semat belkat ngen imeu kulo hadir...amen kuang teatei tun kemnek sialang o pacok talau nukoi ne..pun sialang lekat o pacok ijai temeak kenliak ne,amen sapei awei o biaso ne awit bahayo. Sudo o igai,ayok belek kunei mok mis medau..harus teningea mis medau ngen anok ne didik neak bania sialang o.

Do o ba sekelumit ritual adat tun jang & sopan santun masyarakat jang magea mahluk tuhan & alam semesta..Mokasiak.

Anton-Topos


Temgok Umeak Smujung

Posted by www.tuntopos.com at
Share this post:
Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

Tun topos khusus ne, umum ne tun jang amen ade keluargo lok mengikeak,do o biaso ne ade istilah temgok umeak smujung atau tarup.
Umeak smujung yo seluyen penan acaro mengikeak,dio merupokan adat tun temuun kunoi ninik puyang. Biaso ne ayok temgok umeak smujung,masyarakat bergotong royang mesoa bahan untuk temgok umeak smujung,ade de mesoa buluak,balet ceik,bes,kiyeu srto alat-alat de luyen untuk temgok umeak smujung o nano. Sedangkan papen ngen seng do o biaso ne ade neak balai sadei dan do o nam minyem ngan bayaran sesuoi ngan spakatan masyarakat sadei.
Umeak smujung yo,ade ba pnan ritual mengikeak termasuk kulo bedu'o ngen pesta ne,amen mena o ade gen ne persanyi termasuk kulo taai kejai ngan tai-tai de luyen. Amen ite kemliak kunoi sudut pandang makna kunoi cao-cao tun jang termasuk temgok umeak smujung,mako ite dapet pelajaran bahwa ninik puyang serto ketuai adat tun Jang mena o ade tun bijak bijak,kerno ngen sistim gotong royong bareak yo tun Jang dapet terus idup samo-samo dan saling tulung menulung.

Dio ba klok ne selalu ijai contoh magea generasi penerus tun Jang khusus ne tun Topos supayo minget kesatun ninik puyang te mena o,kerno ade pepateak madeak,tun coa mukin ijai tun grot atau tun lai kalau si lupo ngan kebudayaan atau taneak kelahiran ne. do o ba,sekilas tentang sistem idup saling berdampingan de ade neak taneak jang, semugo bermanfaat.
---------------------------------
Anton-Topos

Label:

Beto'ok

Posted by www.tuntopos.com at
Share this post:
Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

Umum ne tun Jang pemuk utamo ne ade ba Mei (:nasi) biaso ne poi asal mei yo tenanem baik neak sawaeak maupun neak umai da'et, amen jaman menao ayok dau saweak tun Jang bumai da'et neak imbo. Sudo Tembang imbo, imbo o' kemudian kembem, trus kenpoa baru masayarakat bisaso ne semap binia, biniak ne ade ba binian poi lokal ade poi Bandung, Bengawan (gen poi yo coa ite tau gentai gen ne gen wilaah tun), luyen kundei poi do das yo ade kulo tenanem poi pulut atau poi be'em (mbeak ade nyut muk ketan ngen juadeak, mungkin gi...).

Amen pnan kebun o' bi siap baru persiapan untuk beto'ok senyap muloi kundei semyap syarat-syarat do biaso ne di percayo oleh masyarakat mbin semanget poi. Beto'ok yo biaso ne gotong royong lem bentuk ali bilai, persiapan untuk beto'ok yo do paling penting ne ade ba tugea untuk melubang pnan poi atau biniak, amen bel'o biniak poi yo cenapua tun ngen ijat lepang sehingga pas ngetem lepang no panen sekalian untuk pemuk tun gidong ngetem. Gotong Royong biaso ne pakei kemsok bubua titing, bubua titing nyo kensok lem kaceak atau belangai lai kareno tun biaso ne kulo dau do tmulung sehinggo beto'ok yo sudo debilai.

Ade patangan kulo waktau beto'ok o' pertamo coa buliak siyoa, coa buliak melat biniak, coa buliak kisit ngen do luen ne, tukang tugea ne bisone se semanei sedangkan tukang tanem ne mamei atau selawei-selawei....bersambung

Muning Malim

Label:

Ucep Bikau Bembo

Posted by www.tuntopos.com at
Share this post:
Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

menurut tun tuwai, waktau Bikau Bembo moi kerajaan Majapahit si Mbaco Ucep:

'Nangku kaca aribikam aribikum, aku mlupat ke tanah tanah yakin, kaut saudaraku gunung saudaraku, tunduk laut dan gunung padoku seorang kato allah'

amen nadeak gua'au ucep yo baik nakei amen ite pei masuk neak pnan tun, tapi mungkin do terpenting ne ade ba sugesti supapo ite pacok mbin dirai nak penan tun.


awei o ba da

Muning Malim

Label:

Temimo Tamu

Posted by www.tuntopos.com at
Share this post:
Ma.gnolia DiggIt! Del.icio.us Yahoo Furl Technorati Reddit

Neak Sadei Topos tamu Kutai bisao ne tenimo neak Gais Pigai, Gais Pigai yo ade pnan gerbang atau lawang masuk Kutai, Tamu do teko senambut secaro adat lengkap ngen peralatan awei iben, Bungai ngen biaso ne kulo pakei patun. Menurut Wok Salim neak batas yo ba masyarakat kutai temanye gen keperluan tamu yo teko moi sadei. Amen niat tamu yo kidek moi sadei neak pio ba tun semodona, mako ne tip-tip nyambut tamu harus ade ulubalang (tun sadei do ade lemau bela diri) sehinggo tamu do niat kidek jibeak sapei masuk moi sadei.

Amen tamu ne baik mao si nembut ngen adat, dau pepatah do senapei ngen tun tuai sadei terutamo akuak ro kondisi sadei misalne 'sadei keme halaman serut, podok atep buluak....' setelah proses petah-petitih yo tamu o neluak mbuk iben do nembin bujang gadis setelah o kenalung bungai, tamu biaso ne mbin kulo juru pantun ne sehinggo pacok jemawab kecek tua sadei.

Dio pertando ite tun jang mengormati tamu do berniat baik moi sadei ite, jelas wok salim, setelah sudo temimo tamu o' tamu kemudian nebin moi pan ne menujau neak di ba kulo tamu yo jenamu ngen areak pemuk, pemuk pembuka ne ade ba sawo njyoa uai ngen sawo tendok pelambang bahwa selamo neak sadei o si akan meraso tenang, supayo aus kaeun awei tekmok bio neak imbo, baru sudo o' tamu nyo nelei ba areak pemuk pangen ubet nyemen.



Label: